Over het algemeen ben ik redelijk betrouwbaar. Ik ben met dingen bezig die er toe doen en zie mezelf als een serieuze mevrouw, misschien zelfs met iets te weinig humor. Maar mijn geloofwaardigheid loopt gevaar. Er is namelijk een hiaat in mijn ‘presence’. Mijn online presence welteverstaan. De oplettende lezer ziet dat de laatste post van deze blog in mei 2010 is geweest.

Tja, wat is mijn excuus. Kindje gekregen, druk met facebook, Werkplaats van de Stilte, studie van mijn lief. Maar eigenlijk werd ik me, na een actieve periode op facebook pijnlijk bewust van de moed die je nodig hebt om je vrije gedachten zo openlijk te delen. Zonder dat weet met wie je het deelt.

In mijn vakgebied gaat het om beeldvorming en welke boodschap je op welke manier overdraagt. In de communicatie en presentatie training, die ik samen met collega Jane Hardjono heb opgezet, is dit op papier prachtig uitgewerkt. Maar ik voel dat de kwetsbaarheid van jouw eigen boodschap niet eenvoudig te delen is. Het vraagt stevige zelfkennis en durf, zoiets als een kunstwerk wat voor het eerst het atelier wordt uitgedragen. Petje af voor alle scheppers die zichtbaar zijn. Knap!

Toch zeggen zij de waarheid.

Hun woorden zijn helder, maar nooit gewelddadig…. Ze laten zich nooit vernederen, en ze vernederen nooit iemand.

-Boeddha-

Klare taal voor iemand die begrijp hoe belangrijk het is om effectief en vooral authentiek te communiceren. Maar ook vage termen zoals ‘juiste woord’ en ‘waarheid’, zo subjectief. Op dit moment zijn vriendin en collega Jane Hardjono en ik bezig om een presentatie en mediatraining op te zetten voor ontwerpers. We zien hier namelijk een enorm onbenut potentieel van de klassieke ‘creatieveling’, die het liefs de hele dag in zijn werkplaats dingen loopt te verzinnen en maken, maar vervolgens niet in staat is om er werkelijk een goed en begrijpend verhaal van te maken. Voor hen gaat het daar niet om, en wellicht hebben ze gelijk. Echter we leven in een wereld waar men bestaansrecht afleest aan zichtbaarheid en bereikbaarheid. It is your presence that sells you, not your marketing strategy! Niet onbelangrijk dus, om te leren wat op zijn minst jouw verhaal is, wat jou ‘s ochtends uit bed haalt om dingen te doen en daar dan een begrijpelijk, en samenhangend verhaal van te maken. En als ze er dan echt niks van bakken, ben dan zo verstandig om het te erkennen en er hulp bij te halen van mensen die het wel kunnen. Want er is niets zo geweldadig en tijdsvernederend als een verhaal zonder juiste woorden of eigen waarheid….

Een van de meest paradoxale dingen aan stilte is dat we geluid nodig hebben om de stilte te ervaren. We maken geluid om ons te onderscheiden van elkaar, maar hebben ook geluid nodig om ons in focus te brengen of bewust te worden van je eigen herrie. Danielle Roberts, media kunstenaar liet met haar project Collecting Silence zien dat het in de natuur helemaal niet stil is maar dat de geluiden die je hoort authentiek zijn voor haar omgeving en dus niet storend voor je eigen meditatieve behoefte. En Hans de Koning, liet met zijn klankschalen demonstratie sommige deelnemers ervaren dat geluid (resonantie) een direct effect heeft op je lijf.

Stilte is niet een doel op zich, maar een middel om te komen tot wat er werkelijk toe doet. Er zijn heel veel verschillende manieren om tot de stilte te komen en de deelnemers kregen tijdens de workshop ruim de tijd om vanuit hun eigen ervaringen hier over te spreken. Belangrijke voorwaarde om stil te worden waren aandacht en overgave. Een ander aspect was dat stilte je ook verbindt met elkaar. Het kan een hele bijzondere ervaring zijn om bv tijdens een yogales op jezelf gericht te zijn, maar je toch gesterkt te voelen door de aanwezigheid van een groep. Alleen krijg je dat veel moeilijker voor elkaar.

Werkplaats van de Stilte is een ontwerpend onderzoek naar herbestemming van religieus erfgoed op basis van hedendaagse behoefte naar stilte. Met deze bijeenkomsten en een ervaringsonderzoek, zal een concept worden ontworpen en gerealiseerd in een Kapel in Eindhoven, om het debat over behoeftes aan stilte en het hergebruik van kerkgebouwen te stimuleren. De volgende bijeenkomst in mei gaat over de vraag hoe je je verbind met anderen en als er een ruimte voor moet zijn, hoe ziet deze er dan uit.

Meer foto’s van de workshop in La Citta Mobile vind je hier. Als je op  de hoogte gehouden wilt worden van de Werkplaats van de Stilte, stuur dan een mailtje naar info@studiozondertitel.nl

Deze workshop kwam tot stand met hulp van Clemens van Kuijk, La Citta Mobile, Danielle Roberts, Hans de Koning en Nicole de Boer

Nu komen er over het algemeen veel mensen in het museum die wel een idee hebben over wat markteconomie ongeveer betekent, en er zijn zelfs mensen die een uitgesproken mening hebben over dit systeem van vraag en aanbod. Toevallig hangt op dit moment de rest van het museum vol met kunst die uit het communistische verleden komt, een charmante maar zeer slecht uitgevoerde tegenhanger van ‘onze’ vrije markt.

De gesprekken zijn zeer divers. Soms beginnen ze met ziek zijn en de zorg, of onderwijs en kennis als ruilhandel. Soms gaat het over de marktwerking van de kunst, heel vaak over de financiële crisis en klimaatverandering. Een enkele keer eindigen we het gesprek bij Adam en Eva en hun ‘ruilhandel’ met god. Volgens veel bezoekers is de mens nou eenmaal hebzuchtig dus god heeft ons eigenlijk een beetje opgelicht.

Wat me opvalt in de opvattingen die ik hoor, is dat deze vaak erudiete en onafhankelijk denkende museumbezoeker, zegt geen keuze te hebben om het verschil te maken. Als ik vraag of ze hun geld anders besteden dan vijf jaar geleden, zeggen acht van de tien mensen geen elk verschil in hun koopgedrag te merken. De oudere babyboomers zeggen dat ze armoede gekend hebben in hun jeugd en geen reden zien om daar weer naar terug te gaan. “Ik heb er hard genoeg voor gewerkt, waarom zou ik inleveren?”

Vandaag sprak ik een paar jonge meiden aan van een school. “Vet”, dat aanbod met geld als zoetmakertje. Daar wilde ze wel even op ingaan. Beetje lastig onderwerp alleen, markteconomie. Hoe zit dat nou eigenlijk? We consumeren met zijn allen meer dan dat de aarde kan opbrengen. “Dan stoppen we toch gewoon met de export”, zei een bijdehandje op links. “Ja”, zei die andere 13-jarig. “Waarom niet gewoon een groenteveld en appelboom in je achtertuintje. Dat is toch ook marktwerking?”

Schil contrast is het gesprek met een volgende, ietwat belegen bezoeker die liever een gelijkwaardig gesprek over het onderwerp wilde hebben. “Met alle respect, mevrouw, maar ik heb me 25 jaar met dit onderwerpt beziggehouden en wil liever een gesprek met iemand die het onderwerp begrijpt”. Met alle respect voor uw keuze, meneer de econoom, maar deze houding is precies waarom na tientallen jaren van intense studie, uw markteconomie onze wereld nog steeds niet begrijpt. Ik geniet nog na van het gesprek onder het genot van een zelfgekweekt appeltje en voel me de rijkste mens op aarde…

Play Van Abbe; Rien ne va plus tot en met eind februari 2010

Vorige week bezocht ik de Kleine Aarde in Boxtel, een voorloper van duurzaam denken die ons al ruim 30 jaar informeert over de mondiale voetafdruk en wat wij met zijn alleen grootverbruiken. Ik las, in een kleine en speelse informatieruimte, de schokkende cijfers. Allereerst de hoeveelheid grond die er gemiddeld per mens op deze aarde beschikbaar is om te consumeren. Dit is 1.8 ha. Nou is 1.8 hectare aan grond, met een huisje erop, koetje in de wei, groentetuintje en appelboom een soort van droom voor me, en denk in mijn nativiteit dat dit ieders droom zou moeten zijn. Dat deze ruimte dus gemiddeld voor iedereen beschikbaar is, vind ik werkelijk nieuws.  Maar natuurlijk kent iedereen de cijfers over het werkelijke gebruik, in Europa is dat 4,4 ha, in de VS is dat 9.7 ha en in Afrika 0.7 ha. De treurige realiteit, zeker met een schets van de gevolgen voor onze planeet; warmere winters en zomers, meer extreme wateroverlast en droogte, voedseltekorten en ga zo maar door.

We beseffen ons niet, als we deze zaterdag eind november met een trui en sjaal door de stad lopen, gezicht in de zon en zin in ‘een nieuwe winterjas’ (die je waarschijnlijk toch maar een weekje aankan), dat deze extreme warmte voor deze tijd van het jaar direct te maken heeft met ons consumentengedrag. De hoeveelheid vlees die we eten, kilometers die we rijden in onze geliefde auto, de afwasmachine en droger die toch verrekte makkelijk zijn, en de gezellige reisjes die we maken om er ‘even tussenuit te zijn’. Hoe direct kun je het hebben? Kijk naar deze foto en neem volgende week eens een keertje de bus ofzo!

Om de virtuele wereld te veroveren met het toch-zo-unieke-idee en ontwerp (ode aan Ellen) moet er vooral veel nagedacht worden over de bron, de html programmering, de open source cms systemen etc etc. Gelukkig mag ik deze zorgen bij een websitemaker via een vriend van een vriend neerleggen. Ik had het aan moeten zien komen. De goede man klonk aan de telefoon om 12.00 uur ‘s middags alsof hij net uit zijn bed kwam, en weigerde ergens af te spreken om de site te bespreken. Jahjah, hij kon het allemaal wel doen. Prijsje afgesproken en afwachten maar. Niks dus. Ik begin me serieus zorgen te maken, want Wilfred reageert niet meer op mails en telefoon berichten. Da’s toch vreemd voor iemand die 10 uur per dag achter zijn schermpje zit. Dus op zoek naar een andere websitemaker.

Toen vond ik de engel QuestionMarc. QuestionMarc heeft me gered van de virtuele nood die tot mijn lippen steeg. Met finesse en souplesse en veel digitale communicatie processen toverde hij StudioZonderTitel.nl. Trost en blij dat ik dit van mijn lijstje af mag strepen… Of komt er een lijstje bij?